Co roku w drugim tygodniu stycznia sąsiad wynosi zza płotu to samo: łysy patyk w doniczce, z którego sypie się igliwie. Nazywa go „choinkowym trupem” i odstawia do altany, aż przyjdzie wiosna i przestanie mu być głupio. Ja mam swoją choinkę od trzech lat. Tę samą. Rośnie przed domem, a w grudniu dostaje lampki. ★
Różnica nie tkwi w szczęściu. Tkwi w kalendarzu. Sąsiad kupuje żywą choinkę w doniczce w ciepłej hali, trzyma ją dwa tygodnie przy kaloryferze i budzi ją z zimowego snu. W styczniu choinka stoi na mrozie w bikini, z młodymi pędami bez grama mrozoodporności.
Cięta, sztuczna czy w doniczce? To rozstrzygnęliśmy już we wpisie Choinka pod specjalnym nadzorem. Tutaj idę dalej, krok po kroku: zamów, przetrzymaj na tarasie, wnieś na kilka dni, wynieś i posadź wiosną. Albo posadź od razu i ubierz choinkę w ogrodzie.
Kalendarz żywej choinki
- Po dostawie: rozpakuj choinkę i od razu wystaw ją na zewnątrz. Salon poczeka.
- Do świąt: taras albo balkon, donica owinięta jutą, na styropianie.
- 2–3 dni przed świętami: jasne pomieszczenie w 5–10°C, na przykład nieogrzewany garaż.
- Święta: salon na 2–3 najważniejsze dni. Najwyżej tydzień.
- Po świętach: kilka dni w ok. 10°C, kilka dni w ok. 5°C, potem na zewnątrz albo w ok. 5°C do wiosny.
- Kwiecień: sadzenie. Choinka wypuściła młode pędy? Poczekaj do połowy maja, aż miną zimni ogrodnicy.
Jaką żywą choinkę w doniczce wybrać?
Świerk pospolity, ten z dzieciństwa, nie jest już jedynym kandydatem do salonu. W donicach czeka na Ciebie cała obsada: świerk kłujący, czyli srebrny, świerk serbski, jodła kaukaska i sosna. Na ławce rezerwowych siedzą cyprysiki, jałowce kolumnowe i iglaki szczepione na pniu, które wyglądają jak lizak. Wybierasz więc nie tylko gatunek. Wybierasz kształt.
Masz w domu dzieci albo psa, który wszystko obwąchuje? Wybierz świerk biały. Ma mniej kłujące igły, więc ubieranie nie kończy się plastrami.
Uczciwie o rozmiarze: moje sadzonki stoją w pojemnikach C2 i mają 30–60 cm, a formy na pniu rosną w pojemnikach C5. To mała żywa choinka na stół, parapet, taras albo przed drzwi. Nie drzewko pod sufit. Za to przeżyje święta i zostanie z Tobą na lata.
Sprawdź korzenie, zanim zapłacisz
Kupujesz choinkę na kiermaszu? Odwróć donicę i zajrzyj w otwory w dnie. Korzenie mają przerastać bryłę i wychodzić przez te otwory. Nie widzisz ich? Drzewko mogło rosnąć w gruncie i trafić do donicy tuż przed świętami. Takie rzadko się przyjmują, a jeśli już, to rosną gorzej nawet przez trzy lata.
Drzewko z przyciętymi korzeniami to choinka cięta w przebraniu. Wygląda na żywą, a pożyje tyle samo. Zanim odejdziesz od stoiska, przejedź dłonią po gałązkach. Suche końcówki albo ślady szkodników? Odłóż i szukaj dalej.
Zaplanuj miejsce na docelową wysokość
Ta choinka nie zostanie mała. Świerk serbski dorasta do 15–20 m, świerk kłujący Glauca do 10–20 m. Twoja 40-centymetrowa choinka kiedyś przerośnie dom. Sąsiad będzie miał cień do końca świata.
Masz mały ogród? Postaw na formę karłową, na przykład świerk biały Rainbow's End, który kończy na 1–1,2 m, albo na iglaka na pniu. Więcej o odmianach i o tym, jak duża robi się „klasyczna choinka na działce”, piszę we wpisie o świerku pospolitym w ogrodzie.
Kiedy kupić choinkę w doniczce? Z wyprzedzeniem
Na kiermaszu kupisz choinkę tydzień–dwa przed Wigilią. Tam drzewka stoją w ciepłej hali, więc każdy dodatkowy dzień wyrywa je z uśpienia. W sklepie internetowym ze szkółką działa to odwrotnie: zamów wcześniej, a drzewko przeczeka do świąt na tarasie, czyli tam, gdzie mu najlepiej.
Choinka przyjechała? Rozpakuj ją od razu i wystaw na taras albo balkon. Nie zostawiaj kartonu w przedpokoju, między butami a zgrzewką wody. Tam jest ciepło, a choinka ma spać.
Przechowaj choinkę do świąt na tarasie
Choinka w donicy nie boi się zimna. Boi się ciepła i przemarzniętych korzeni. Wokół korzeni ma tylko ściankę donicy, a nie cały ogród ziemi, więc daj jej kurtkę.
Owiń donicę jutą, matą albo tekturą
Owiń donicę tkaniną jutową, matą słomianą albo tekturą falistą. Igły zostaw na wierzchu, ochrona dotyczy korzeni. Ustaw donicę w miejscu zacisznym, ale nie w pełnym słońcu. Więcej o roślinach w pojemnikach znajdziesz we wpisie o zimowaniu roślin w pojemnikach.
Postaw donicę na styropianie
Podłóż pod donicę kawałek styropianu, żeby mróz nie ciągnął od posadzki. Od wschodu postaw osłonę z maty bambusowej, juty albo agrowłókniny. Masz kawałek wolnej ziemi? Zadołuj donicę w ogrodzie i masz spokój do świąt.
Czy choinka w doniczce przetrwa na balkonie?
Przetrwa, jeśli dostanie to samo co na tarasie: owiniętą donicę, styropian pod spodem i miejsce osłonięte od wiatru. Jak dobrać donicę z odpływem i ziemię dla iglaka na balkonie, rozpisałem we wpisie czy iglaki nadają się do uprawy na balkonie.
Ile dni choinka w doniczce może stać w domu?
Najwyżej tydzień, a im krócej, tym lepiej. Tydzień, nie urlop.
Od października do marca iglaki śpią. Po 6–7 dniach w cieple ruszają w nich soki i pojawiają się młode, jasnozielone przyrosty. Wyglądają ładnie, ale nie znoszą mrozu. Tak powstaje choinka w bikini z mojego wstępu. Celuj więc w 2–3 najważniejsze dni świąt.
Wnieś choinkę na raty
Na dworze trzyma mróz? Nie przenoś choinki prosto z tarasu do salonu. Najpierw postaw ją na 2–3 dni w jasnym pomieszczeniu w 5–10°C, czyli w temperaturze nieogrzewanego garażu. Masz więcej czasu? Daj jej kilka dni w ok. 5°C, potem 2–3 dni w ok. 10°C, a dopiero potem salon.
Odstaw ją od kaloryfera
W pokoju trzymaj choinkę najlepiej w temperaturze do 20°C. Ustaw ją z dala od grzejników i od uchylonego okna, bo przeciąg też jej szkodzi. Kaloryfer? Nie. Choinka to nie skarpetka.
Ubierz ją lekko
Sztuczny śnieg odłóż. Zatyka aparaty szparkowe, przez które igły oddychają. Ktoś w rodzinie już psiknął albo posypał brokatem? Zmyj to jak najszybciej ciepłą wodą, bo pod warstwą farby pędy zamierają.
Lampki też mają znaczenie. Wybierz takie, które się nie nagrzewają. Rozgrzane żarówki potrafią poparzyć igły.
Jak podlewać choinkę w doniczce?
Podłoże ma być stale wilgotne, ale choinka nie może stać w wodzie. Ile razy w tygodniu? Nie podam Ci liczby, bo każdy salon i każdy taras wysycha w innym tempie. Wsadź palec w ziemię. Sucho? Podlej. Mokro? Odpuść.
Choinka na tarasie też pije, nawet w grudniu. Najgorzej znosi suszę w duecie ze słońcem i wiatrem, więc w ciepły, wietrzny dzień zajrzyj do donicy, a do sadzenia podlej ją kilka razy. Wypuściła młode pędy? Ma większe pragnienie. Pamiętaj też, że iglak w donicy schnie szybciej niż jego kolega w gruncie. Więcej o tym piszę we wpisie jak dbać o iglaki w ogrodzie.
Nawóz zostaw w szafce do wiosny. Każda porcja pobudza wzrost, a zimą choinka ma spać.
Igły zaczęły brązowieć? Przyczyn bywa kilka, a przesuszenie to tylko jedna z nich. Rozkładam je na części we wpisie o brązowieniu igieł u iglaków.
Co zrobić z choinką w doniczce po świętach?
Zrób to samo co przed świętami, tylko w drugą stronę. Postaw choinkę na kilka dni w ok. 10°C, potem na kilka dni w ok. 5°C, a potem wynieś ją na zewnątrz w osłonięte miejsce. Donica wraca do kurtki z juty. Nie chcesz jej jeszcze wynosić? Zostaw ją w chłodnym pomieszczeniu w ok. 5°C do wiosny.
Zajrzyj na wierzchołki pędów. Pąki nabrzmiewają? Choinka obudziła się ze spoczynku i na mróz już nie wróci. Przenieś ją do chłodnego, jasnego pomieszczenia i trzymaj tam do wiosny. Podlewaj regularnie.
Od połowy stycznia czyha jeszcze jedna pułapka: słońce. W dzień potrafi mocno przygrzać i rozgrzewa tkanki choinki, a w nocy temperatura spada i te rozgrzane tkanki tego nie przeżywają. Twoja choinka stoi w pełnym słońcu? Załóż jej okulary przeciwsłoneczne, czyli agrowłókninę albo siatkę cieniującą.
Kiedy posadzić choinkę z doniczki w ogrodzie?
W kwietniu. Jeśli choinka wypuściła młode pędy, poczekaj do zimnych ogrodników w połowie maja. Młode przyrosty nie zniosą przymrozku.
Technikę sadzenia opisałem we wpisie jak prawidłowo sadzić iglaki. Nie będę tego powtarzał, bo tam masz wszystko krok po kroku.
Choinka w ogrodzie zamiast w salonie
Jest też wersja dla tych, którym nie chce się liczyć dni. Posadź choinkę przed domem, a w grudniu ubierz ją na zewnątrz. Bez hartowania, bez kaloryfera, bez pilnowania kalendarza. Ubierasz choinkę w kurtce, ale choinka jest zachwycona.
Iglaki z pojemników posadzisz do listopada, żeby zdążyły się zakorzenić przed mrozami. Przy ciepłej jesieni zdążysz nawet pod koniec listopada. Granica jest jedna: zamarznięta ziemia.
Na taką choinkę przed drzwi dobrze nadaje się iglak na pniu, na przykład świerk kłujący Glauca Globosa na pniu. Uprzedzam: to kula na nóżce, nie stożek. Lampki wyglądają na nim jak bombka na patyku i, szczerze, to jest jego urok.
Czego nie rób z żywą choinką
- Nie stawiaj choinki obok grzejnika, nawet na jeden wieczór „na próbę”. Ruszą w niej soki jak w kwietniu, a w styczniu zostanie z młodymi pędami bez mrozoodporności.
- Nie wynoś jej po świętach prosto z salonu na mróz. Z 20°C na minus to dla niej jak skok do przerębla w piżamie.
- Nie zalewaj donicy na zapas przed wyjazdem do rodziny. Mokro tak, kałuża w podstawce nie.
- Nie kupuj choinki, której korzeni nie widać w otworach donicy. Mogła rosnąć w gruncie i trafić do donicy tuż przed sprzedażą, a takie rzadko się przyjmują.
Choinka nie lubi ciepła. Ja lubię. Dlatego to ja siedzę przy kaloryferze z eukaliptusem, a ona stoi na tarasie. ☕
Wybierz swoją żywą choinkę
Skoro wiesz już, jak ją przeprowadzić przez zimę, wybierz sobie drzewko:
- Świerk serbski: klasyczny stożek, czyli choinka, jaką narysuje każde dziecko.
- Świerk biały Rainbow's End: mało kłuje i nie przerośnie małego ogrodu.
- Świerk kłujący Glauca Globosa na pniu: choinka przed dom albo na taras, w formie kuli.
Sosny, cyprysiki, jałowce kolumnowe i pozostałe formy na pniu znajdziesz w kategorii rośliny iglaste. Zamów swoją żywą choinkę. Taką, która nie skończy w altanie i którą ubierzesz jeszcze nie raz.
Do zobaczenia w sklepie!
Koalek ❄
Kierownik Choinkowego Boot Campu
P.S. Żywa choinka to też niezły prezent dla kogoś z ogrodem. Skarpetki zgubi do lutego, choinka zostanie na lata.
P.P.S. Sąsiad zajrzał mi przez ramię, kiedy to pisałem. Zapytał, czy choinkowy trup z altany ma jeszcze szansę. Sprawdziliśmy korzenie. Nie ma. Ale altana odetchnęła.
