Dziś kilka słów na temat sadzenia iglaków, bo pomimo że temat banalny, to jednak zdarza nam się o czymś zapomnieć, lub pominąć istotny element. Iglaki w ogrodzie to prawdziwi weterani – trwają, gdy inne rośliny już dawno odpoczywają, i ozdabiają ogród przez okrągły rok. Warto więc poświęcić im chwilę uwagi i posadzić je naprawdę porządnie.
Nawet jeśli radzimy sobie doskonale - nie zaszkodzi przeczytać :) Zabierając się za zakup, lub w przypadku sklepu internetowego - oglądając otrzymane drzewka - musimy dokładnie przyjrzeć się temu co nad i pod ziemią. Na co zwracamy uwagę? Przebarwienia na igłach wynikają najczęściej z chorób lub z żerowania szkodników. Zaschnięte pędy - to objaw niewłaściwego nawożenia. Także zbyt gęsta i nienaturalna korona - powinna nam dać do myślenia, że coś z rośliną jest nie tak jak być powinno. Może jakiś zagorzały ogrodnik nadmiernie nawoził roślinę? Pewnie tak! Co do korzeni - to bryła powinna być zwarta, a ziemia nie powinna przesypywać się między korzeniami. I musi być ona proporcjonalna do części nadziemnej rośliny.
Kiedy najlepiej sadzić iglaki? Najlepszy czas na sadzenie drzew iglastych do ogrodu
Zanim w ogóle chwycimy za łopatę, warto wiedzieć, kiedy jest najlepszy czas na sadzenie. Największość iglaków sprzedawana jest w pojemnikach, co oznacza, że możemy je sadzić przez cały sezon – od wiosny do jesieni, a nawet w łagodne zimy. Iglaki sprzedawane w pojemnikach mają zabezpieczoną bryłę korzeniową, dzięki czemu lepiej znoszą przesadzanie. Najlepiej sadzić iglaki wczesną wiosną – na przełomie kwietnia i maja – albo od połowy sierpnia do połowy września, gdy upały już odpuszczają, a rośliny mają czas spokojnie się zakorzenić przed mrozem. Sadzić drzewa i krzewy iglaste późną jesienią też można, ale ryzyko jest większe – szczególnie przy gatunkach mniej odpornych na mróz.
Drzewa iglaste sadzi się co 3-5 lat rzadziej niż inne gatunki, bo rosną wolno i nie lubią być niepotrzebnie ruszane. Prawidłowo sadzić iglaki to także wiedzieć, czego unikać: nie zabieramy się za robotę w środku upalnego lipca bez planu awaryjnego, bo młoda roślina bez ugruntowanej bryły korzeniowej może po prostu nie dać rady. Jeśli kupujemy sadzonki z odkrytym, gołym korzeniem, sprawa jest prostsza zimą i wczesną wiosną – wtedy roślina jest w spoczynku i lepiej toleruje taką operację.
Prawidłowo sadzić iglaki – przygotowanie gleby i podłoże do iglaków
Po dokładnej weryfikacji tego co mamy posadzić, możemy zająć się przygotowywaniem gleby. Zazwyczaj to co mamy na ogrodzie nijak się ma do minimum wymaganego przez rośliny. Więc - chcąc osiągnąć jak najlepszy efekt - troszkę musimy się napracować.
Usuwamy korzenie i kamienie i dość głęboko ją przekopujemy. Zwracamy uwagę na ok 30 cm warstwie próchnicy, w którą musimy zaopatrzyć stanowisko. Próchnica zapewni roślinom najlepsze warunki wzrostu. Gleba będzie efektywniej wchłaniała wodę, będzie też bardziej przepuszczalna. Jeżeli mamy glebę piaszczystą - najlepiej zasilić ją obornikiem czy torfem. Jeżeli podłoże jest zbyt ciężkie - musimy z kolei dodać piasek i jak wyżej obornik lub kompost. Napowietrzą one to, co zbite i mniej przepuszczalne. Dodatkowo będą zasilać ją w mikroelementy. Pozbywamy się chwastów - ale to przecież oczywiste. Taką glebę możemy zacząć przygotowywać już na jesień - jeżeli planujemy wiosenne nasadzenia.
Ziemia do iglaków to osobny temat, który warto potraktować poważnie. Większość iglaków preferuje lekko kwaśne podłoże – pH poniżej 7, najlepiej w okolicach 5,5–6,5. To trochę jak z kawą: jedni lubią mocną, inni słabą, ale iglak zawsze chce swoją „zakwaszoną" działkę. Gotowe podłoże do iglaków ze sklepu ogrodniczego jest zazwyczaj dobrze zbilansowane, ale możemy też samodzielnie wzbogacić ziemię ogrodową o przekompostowaną korę sosnową i torf, które naturalnie obniżają pH i poprawiają strukturę.
Przed posadzeniem warto zaopatrzyć się w mikoryzę do drzew iglastych. Iglaki lubią żyć w symbiozie z grzybami, czerpiąc z tego obustronne korzyści. Grzyby rozkładają w glebie substancje organiczne, dzięki czemu powstają w glebie związki mineralne niezbędne do wzrostu drzew i krzewów. A drzewa w podzięce dostarczają grzybom węglowodanów i aminokwasów, bez których grzyby nie mogą rosnąć. Mikoryzę najlepiej zaaplikować bezpośrednio przed sadzeniem na korzeniami rośliny.
A kiedy przyjdzie już czas, przystępujemy do tego co najważniejsze. Wyciągamy rośliny z doniczek (przed tym zabiegiem, żeby bryła gładko wyszła, możemy przez godzinę trzymać ją w wiaderku z wodą). Dodatkowo roślina wchłonie dostateczną ilość wody i będzie dobrze przygotowana do dalszych zabiegów. Pamiętamy, że im bryła korzeniowa ma większe rozmiary - tym roślina łatwiej się przyjmie.
Nie sadzimy w upalne, słoneczne czy wietrzne dni, bo wówczas rośliny wymagają bardziej obfitego podlewania, zraszania i cieniowania. Sadzimy wczesną wiosną (marzec-maj) aż do listopada, żeby roślina zdążyła dobrze się zakorzenić przed nastaniem mrozów.
Dołek pod rośliny powinien wynosić - o ok 20 cm więcej niż wynosi wysokość bryły korzeniowej, natomiast szerokość powinna być o kilkadziesiąt cm szersza. Kolejny dołek kopiemy podobnie – pamiętając, że ciasne warunki to pierwszy krok do słabego przyjęcia się rośliny. Pustą przestrzeń wypełniamy żyzną glebą wzbogaconą o torf czy kompost.
Ziemia, która jest dookoła roślin, powinna być przez nas delikatnie udeptana i mocno podlana. Na pewno troszkę nam osiądzie, a wtedy musimy uzupełnić niedobór nową warstwą ziemi. Wskazane jest uformowanie wokół posadzonej roślinki misy, aby zatrzymać wodę, która będzie gromadziła się przy roślinie, a nie rozlewała na boki.
Po posadzeniu pamiętamy o regularnym podlewaniu i odchwaszczaniu. Są to najważniejsze elementy pielęgnacji nowych roślin w ogrodzie. Podlewać młode rośliny trzeba szczególnie troskliwie – zwłaszcza te posadzone na piaszczystym terenie. Zaopatrujemy je w wodę podczas okresowych susz. Podlać roślinę najlepiej późnym wieczorem lub wczesnym rankiem, żeby uniknąć poparzeń i szoku termicznego i strat związanych z parowaniem. Podlewać należy również przed nastaniem mrozu i w bezmroźne zimy. I robimy to z głową - żeby nie doprowadzić do gnicia. Nadmiar wody uniemożliwia pobieranie przez korzenie tlenu.
Iglaste w ogrodzie – które gatunki wybrać i gdzie posadzić?
Wybór miejsca w ogrodzie to nie loteria – każdy iglak ma swoje preferencje i warto je poznać przed zakupem. Jałowiec uwielbia pełne słońce i suche stanowiska, dlatego doskonale sprawdza się na skarpach czy przy ścieżkach. Jodła z kolei lepiej czuje się w miejscach zacienionych lub półcienistych i nie przepada za intensywnym słońcem przez cały dzień. Cis to mistrz elastyczności – rośnie niemal wszędzie, w cieniu i słońcu, co czyni go ulubieńcem każdego ogrodu. Sosna, w tym popularna sosna czarna, to z kolei typ na trudne warunki – piasek, susza, otwarta przestrzeń? Proszę bardzo. Świerk biały oraz modrzew preferują stanowiska słoneczne i dobrze znoszą niskie temperatury.
Przy wyborze gatunków drzew iglastych warto też pomyśleć o skali. Do małego ogrodu świetnie pasują iglaki miniaturowe i iglaki karłowate – zamiast zajmować pół trawnika, tworzą zgrabne akcenty kompozycyjne. Krzewy iglaste płożące (jak niektóre odmiany jałowca) idealnie nadają się jako żywy dywan pod wyższymi roślinami. Gatunki sosny, jodły czy świerku dostępne w szkółkach to zazwyczaj rośliny o dobrze uformowanej bryle ziemi i sprawdzonym zdrowiu – warto tam właśnie szukać materiału do nasadzeń.
Większość iglaków lubi towarzystwo własnej ściółki – garść przekompostowanej kory wokół roślin to nie fanaberia, a prawdziwy ratunek dla korzeni w upalne lato i mroźną zimę. Ściółkowanie zatrzymuje wilgoć, ogranicza chwasty i powoli zasila glebę. Nawóz do iglaków stosujemy ostrożnie – nadmiar to wróg zdrowego wzrostu, zwłaszcza późną jesienią, kiedy roślina szykuje się na zimowy odpoczynek. Przycinać iglaki też warto, ale z umiarem – większość gatunków źle znosi mocne cięcia, więc lepiej regularnie korygować kształt krzewu, niż raz na kilka lat ratować sytuację drastycznym przycinaniem.
Sadzić iglaki w donicach – iglaki w donicach na balkon lub taras
Nie masz ogrodu? Żaden problem – sadzić iglaki w ogrodzie to tylko jedna z opcji. Uprawa iglaków w donicach na balkonie lub tarasie to coraz popularniejszy pomysł, który świetnie się sprawdza, jeśli tylko zadbamy o kilka szczegółów. Po pierwsze – pojemnik musi mieć porządne otwory odpływowe, bo iglaki w donicach giną częściej z przelania niż z pragnienia. Po drugie – donica powinna być odpowiednio duża, żeby bryła korzeniowa miała gdzie rosnąć. Zbyt ciasny pojemnik to prosta droga do kłopotów.
Pojemnikach można sadzić praktycznie każdy iglak, choć najlepiej sprawdzają się gatunki wolnorosnące: karłowate świerki, miniaturowe jodły, iglaki karłowate w różnych formach czy jałowce płożące. W doniczce sadzimy podobnie jak w gruncie – dołek, mikoryzą na korzeniami, dobra ziemia do iglaków, solidne podlanie. Przesadzać roślinę do większego pojemnika należy mniej więcej co 3-5 lat, gdy korzenie zaczną wyłazić z drenażowych otworów. Uprawiać iglaki w pojemniku można przez lata, jeśli pamiętamy o regularnym nawożeniu (nawóz do iglaków w donicach stosujemy częściej niż w gruncie, bo substancje odżywcze szybciej się wypłukują), odpowiednim podlewaniu i ochronie donicy przed przemarzaniem zimą.
Pielęgnacja iglaków i pielęgnować iglaki – jak sadzić i pielęgnować przez lata
Prawidłowo sadzić iglaki to dopiero początek przygody. Pielęgnacja iglaków przez kolejne sezony to klucz do tego, żeby ogród wyglądał jak z katalogu, a nie jak zaniedbana szkółka. Sadzić i pielęgnować te rośliny trzeba z głową – bo choć iglaki uchodzą za mało wymagające, to jednak potrzebują odrobiny uwagi, by naprawdę zachwycać.
Pielęgnować iglaki oznacza przede wszystkim: regularnie ściółkować, podlewać w suchych okresach (szczególnie młode rośliny i te posadzone w pojemniku), nawozić odpowiednim nawozem o umiarkowanej zawartości azotu i kontrolować pH gleby raz na jakiś czas. Iglaki to piękna ozdobna ozdoba każdego ogrodu – ozdobny krzew iglasty może być gwiazdą rabaty, żywopłotu albo solową kompozycji przy wejściu do domu. Warto też wiedzieć, że przesadzać dojrzałe iglaki to wyższe ryzyko – im starszy krzew iglasty, tym trudniej go ruszać bez strat. Dlatego od początku warto poświęcić chwilę na wybór odpowiedniego miejsca w swoim ogrodzie – żeby sadzenie drzew i krzewów iglastych nie zamieniło się w coroczne przeprowadzki.
Jeżeli zapewnimy roślinom takie minimum troski - na pewno nam się odwdzięczą :)
