Truskawki i poziomki – kto z nas ich nie lubi? Sezon na te smaczne, socziste owoce to czas, gdy każdy ogród pachnie latem. Można je nabyć w sklepie warzywniczym czy na targu, ale najlepiej smakują te samodzielnie wyhodowane. I tu zaczyna się prawdziwa przygoda ogrodnicza.
Truskawki i poziomki możesz bez najmniejszego problemu samodzielnie uprawiać w ogrodzie. Masz wtedy pewność, że nie są opryskiwane ani nadmiernie nawożone. Wystarczy trochę kompostu – bo kompost to taki szwedzki stół dla roślin – i soczyste, słodkie owoce będą rosły jak na drożdżach. Jeśli nie masz ogrodu, nic straconego. Mamy również odmiany poziomki, które możesz posadzić w doniczce i cieszyć się własnymi owocami na balkonie czy tarasie.
Kilka wskazówek – co jest najważniejsze w uprawie truskawek i poziomek?
Truskawki i poziomki do dobrego wzrostu i owocowania potrzebują żyznej gleby bogatej w składniki pokarmowe – jak zresztą większość roślin, które chcą się czuć komfortowo. Może być to gleba nawet lekko piaszczysta, a pH lekko kwaśnym – truskawki lubią właśnie takie warunki. Ważne jest, aby rosły w miejscu słonecznym, bo cień to dla nich prawdziwe przekleństwo. Najlepsza pora na sadzenie truskawek i poziomek to lipiec, ale owoce będą piękne dopiero w następnym roku. Spokojnie możesz więc posadzić sadzonki już wiosną – będą co prawda słabiej owocować, ale już w tym sezonie. Aby sadzonki truskawek czy poziomek cieszyły nas mnóstwem owoców, na jednym miejscu uprawiaj je nie dłużej niż cztery lata, potem warto dać glebie odpocząć i przenieść rośliny w nowe miejsce.
Ważna rzecz to wygląd sadzonek przy zakupie. Kupuj je zawsze w dobrym sklepie ogrodniczym. Takie sadzonki są wolne od chorób i dobrze ukorzenione, co daje im solidny start. Pamiętaj też, że truskawki i poziomki mają płytki system korzeniowy – żeby go nie uszkodzić podczas usuwania chwastów, warto wyściółkować grządki agrowłókniną lub słomą. W upalne dni nie zapominaj o podlewaniu, szczególnie gdy sadzonki właśnie owocują. Podlewaj wieczorem lub rano, omijając owoce – mokra truskawka to zaproszenie dla chorób grzybowych.
Jaka odmiana truskawek będzie najlepsza? Wybór odmian krok po kroku
To pytanie zadaje sobie chyba każdy ogrodnik stojący wiosną przed stoiskiem z sadzonkami. Wybór odmian potrafi przyprawić o zawrót głowy – i słusznie, bo różnice między nimi są naprawdę spore. Wczesna odmiana pozwoli ci zjeść pierwsze truskawki już w maju, podczas gdy odmiany późne będą owocować jeszcze we wrześniu. Kluczem jest zastanowienie się, czego tak naprawdę oczekujesz: czy zależy ci na jednorazowym, obfitym zbiorze do przetworów i dżemu, czy wolisz mieć świeże owoce na talerzu przez całe lato? Najlepsze odmiany truskawek to nie zawsze te najmodniejsze – to te, które pasują do twoich warunków, gleby i oczekiwań. Warto też pomyśleć o odporności: jeśli twój ogród jest w miejscu wilgotnym, postaw na odmiany z wysoką odpornością na choroby, w tym na szarą pleśń, która potrafi zniszczyć cały plon w kilka dni. Wybierając odmiany, zwróć też uwagę na to, czy planujesz uprawę w gruncie, czy może w doniczkach na balkonie – nie każda roślina sprawdzi się w każdych warunkach.
Najlepsze odmiany truskawek i poziomek – polecane odmiany do ogrodu i doniczki
1. Truskawka Selva
Truskawka Selva to odmiana powtarzająca owocowanie, prawdziwy ulubieniec tych, którzy nie mogą się zdecydować, kiedy chcą truskawek – bo Selva daje je prawie non stop. Pierwsze owoce pojawiają się na przełomie maja i czerwca, a następnie odmiana powtarzająca owocowanie dostarcza plonów od połowy lipca aż do pierwszych przymrozków. Owoce duże i bardzo duże, soczyste i aromatyczne – warto nawadniać plantację, bo przy dobrej wilgoci plon potrafi naprawdę zaskoczyć. Rośliny tworzą bardzo dużo kwiatostanów, a sama odmiana cechuje się wysoką odpornością na szarą pleśń. Truskawki powtarzające owocowanie takie jak Selva to strzał w dziesiątkę dla każdego, kto chce cieszyć się świeżymi owocami przez cały sezon.
2. Truskawka malinowa Frameberry Red Dream
Truskawka Red Dream świetnie nadaje się do uprawy w doniczkach i skrzynkach wiszących, ale z powodzeniem można uprawiać ją również w gruncie. Odmiana wytwarza dużą ilość rozłogów, które niemal natychmiast rozpoczynają kwitnienie i owocowanie, gdy tylko znajdą się w podłożu. Aby wydłużyć owocowanie gdy za oknem robi się chłodniej, wystarczy przenieść doniczkę na słoneczną werandę. Ta odmiana truskawek powtarzające owocowanie zachwyca też swoją odpornością na mróz i choroby i szkodniki. Sadzonki truskawek frigo tej odmiany dobrze znoszą przesadzanie, co docenią ogrodnicy planujący intensywną uprawę truskawek. Stworzona z myślą o całej rodzinie – zarówno dzieci, jak i dorośli nie mogą się oprzeć jej czerwonym owocom z delikatnym posmakiem malin.
3. Truskawka Ananasowa White Dream
Truskawka ananasowa White Dream ma owoce dość duże – średnicy około 2–2,5 cm – białe z bardzo delikatnym różowym odcieniem oraz czerwonymi nasionami. W pełnej dojrzałości owoce są socziste, słodkie, z ananasowym posmakiem, który absolutnie zaskakuje. To odmiana odporna na mróz, a jej aromatyczne owoce robią furorę jako element deserów czy po prostu przekąska prosto z krzaczka. Roślina polecana szczególnie tym, którzy szukają czegoś oryginalnego i nieoczywistego w swoim ogrodzie.
4. Truskawka Pnąco-wisząca
To odmiana truskawki do uprawy zarówno w gruncie, jak i w doniczkach – owocuje nieprzerwanie od czerwca do jesiennych przymrozków. Efekt wieloletnich starań hodowców, którzy wyselekcjonowali wyjątkową, silnie rosnącą odmianę zdolną do obfitego kwitnienia i owocowania nawet w warunkach doniczkowych. Jeśli szukasz rośliny, która ozdobi balkon i jednocześnie obficie owocuje przez cały sezon – masz ją.
5. Truskawka Honeoye
Truskawka Honeoye to holenderska odmiana, która od lat cieszy się uznaniem wśród polskich ogrodników. Honeoye należy do wczesnych odmian – pierwsze truskawki dojrzewają już w drugiej połowie maja, co czyni ją jedną z najwcześniejszych propozycji na rynku. Owoce są duże, intensywnie czerwone, z lśniącą skórką i wyraźnym aromatem. Ta popularna odmiana cechuje się odporności na większość chorób, dobrze znosi zmienne warunki pogodowe i nie sprawia problemów nawet początkującym. Truskawka Honeoye to idealna propozycja dla tych, którym zależy na wczesnym, obfitym zbiorze do bezpośredniego spożycia i przetworów.
6. Truskawka Polka
Truskawka Polka to polska odmiana, która od lat nie schodzi z ogrodniczych podium. Owoce są duże, bardzo soczyste, o intensywnie czerwonej barwie i wyjątkowo aromatycznym smaku – to właśnie dlatego Polka jest tak chętnie wybierana zarówno do jedzenia na świeżo, jak i na dżem czy inne przetwory. Jest to odmiana odporna na mróz i choroby, a w pierwszym roku po posadzeniu potrafi zaskoczyć obfitymi plonami. Nadaje się do uprawy w glebie ogrodowej i uprawy na działce, dobrze reaguje na nawożenie kompostem. Jeśli zastanawiasz się, jaka odmiana będzie najsmaczniejsza – Polka to jeden z pierwszych adresów.
7. Truskawka Kent
Truskawka Kent to odmiana ceniona za wyjątkową równowagę między słodyczą a lekką kwaskowatością. Owoce są duże, intensywnie czerwone, bardzo wyrównane i świetnie prezentują się zarówno na talerzu, jak i w słoiku. Kent charakteryzuje się wysoką odpornością na choroby, co docenią wszyscy, którzy mają dość corocznej walki z grzybami. To łatwa w uprawie roślina, która dobrze radzi sobie na różnych typach gleby i nie potrzebuje specjalnego traktowania. Polecana szczególnie tym, którzy cenią stabilność – Kent obficie owocuje sezon po sezonie, nie zaskakując przykrymi niespodziankami.
8. Truskawka Senga Sengana
Truskawka Senga Sengana to prawdziwa legenda wśród polskich ogrodników – jedna z najstarszych i wciąż najchętniej uprawianych odmian. Senga Sengana słynie z intensywnie aromatycznych, czerwonych owoców, które doskonale nadają się na przetwór, dżem i soki. To stara odmiana truskawek, która nie ustępuje pola nowszym konkurentom, bo jej smak jest po prostu nie do podrobienia. Rośliny są silnie rosnące, plenna odmiana daje obfite plony, a sama uprawa nie nastręcza większych trudności. Truskawka Senga Sengana świetnie sprawdza się w uprawie w glebie żyznej i przepuszczalnej, a sadzonki poziomek i truskawek tej odmiany można sadzić zarówno latem, jak i wczesną wiosną.
9. Poziomka Regina
Poziomka Regina to bardzo plenna odmiana posiadająca duże owoce o intensywnym, leśnym aromacie. Owocuje od połowy czerwca aż do września – sadzonki poziomek tej odmiany sprawdzą się zarówno w gruncie, jak i w doniczce na balkonie. Uprawa poziomki to świetny pomysł dla tych, którzy chcą mieć coś wyjątkowego w ogrodzie.
10. Poziomka wisząca – rozłogowa Attila
Poziomka Attila świetna odmiana do uprawy w doniczce – efektowna, dekoracyjna i smaczna jednocześnie. Owocuje aż do pierwszych przymrozków, tworząc malownicze, zwisające rozłogi pełne drobnych, aromatycznych owoców. Odmiany poziomek takie jak Attila to idealne rozwiązanie na balkon lub taras, gdzie miejsce jest ograniczone, a chęć na własne owoce – nie.
Sadzić truskawki i poziomki – jak to zrobić, żeby nie żałować?
Sadzenie truskawek to nie jest żadna filozofia, ale kilka zasad naprawdę robi różnicę. Przed posadzeniem truskawek warto przygotować glebę: przekopać ją, wzbogacić kompostem i ewentualnie wyrównać pH, jeśli jest zbyt zasadowa. Truskawka najlepiej czuje się w glebie lekko kwaśnej, przepuszczalnej i żyznej. Sadzonki sadzi się na głębokość szyjki korzeniowej – ani za głęboko, ani za płytko, bo obie pomyłki kończą się podobnie kiepsko. Jeśli planujesz posadzić je w doniczce, wybierz pojemnik o pojemności co najmniej 3–5 litrów na roślinę, z dobrym drenażem. Sadzonki truskawek frigo to świetna opcja na późną wiosnę – takie sadzonki są przechowywane w niskiej temperaturze i można je sadzić praktycznie przez cały sezon, co daje ogromną elastyczność. Pamiętaj: pierwsze truskawki z nowych sadzonek są zawsze nagrodą za cierpliwość – warto poczekać i zadbać o dobry start rośliny.
Odmiany truskawek i poziomek – sezon na przetwory i obfite plony
Kiedy już zbierzesz pierwsze truskawki i poziomki, pojawia się pytanie: co z nimi zrobić, poza zjedzeniem prosto z krzaczka? Odpowiedź jest prosta – przetwory! Dżem truskawkowy to klasyk, który nigdy się nie nudzi, a odmiany truskawek i poziomek o intensywnym smaku i aromacie dają mu niepowtarzalny charakter. Jeśli chcesz, żeby twój dżem był wyjątkowo aromatyczny, postaw na Sengę Senganę lub Polkę – te odmiany słyną z intensywnie czerwonych, soczystych owoców idealnych do przetworów. Pamiętaj, że najlepsze odmiany truskawek do dżemu to te, które mają zwartą strukturę owocu i intensywny smak – zbyt wodniste truskawki dadzą mniej wyrazisty przetwór. Uprawa truskawek pod kątem przetworów to też kwestia planowania: polecane odmiany jednorazowego owocowania dają jednorazowy, naprawdę obfity zbiór, który można przetworzyć hurtowo, podczas gdy odmiany powtarzające owocowanie co prawda owocują przez cały sezon, ale w mniejszych ilościach naraz. Wybierz strategię dopasowaną do swoich potrzeb – i ciesz się słoikami pełnymi letniego smaku przez całą zimę.
Smaczne desery z truskawek i poziomek
Deser kokosowy z nasionami chia i musem truskawkowym
Składniki:
- 400 ml mleka kokosowego,
- 3 łyżki nasion chia,
- 2 łyżki cukru lub miodu,
- 2 łyżki wiórek kokosowych,
- ok. 0,5 kg truskawek,
- 1 galaretka truskawkowa
Przygotowanie: Zagotuj mleko kokosowe z cukrem (miodem) i wiórkami kokosowymi. Następnie ostudź i schłodzone wymieszaj z nasionami chia. Rozpuść galaretkę i ostudź ją. Później zmiksuj truskawki – im bardziej aromatyczne owoce, tym lepszy deser. Do zmiksowanych truskawek wlej galaretkę. Tak przygotowany mus wylej na masę z chia do pucharków i odstaw do lodówki. Gotowe!
Serowe placuszki z poziomkami
Składniki:
- 40 dag sera białego (twarogu),
- 2 łyżki mąki ziemniaczanej,
- 4 łyżki mąki pszennej,
- 2 jajka,
- 1 łyżka cukru waniliowego,
- 0,5 szklanki poziomek,
- olej lub inny tłuszcz do smażenia.
Przygotowanie: Żółtka oddzielić od białek. Białka ubić na sztywną pianę. Ser twarogowy przemielić w maszynce lub przecisnąć przez praskę. Włożyć do miski, dodać żółtka, cukier waniliowy i mąki, wymieszać. Następnie dodać pianę z białek i poziomki, delikatnie wymieszać. Na rozgrzany olej łyżką nakładać nieduże porcje ciasta i smażyć z obu stron na złoty kolor. Usmażone osączyć na papierowym ręczniku. Podaj od razu – te placuszki znikają ze stołu szybciej niż truskawki z krzaczka w ogrodzie.
