Groszek Pachnący – Uprawa i Pielęgnacja
Groszek pachnący Lathyrus odoratus dziko rośnie w południowych Włoszech i na Sycylii – i to właśnie stamtąd wywodzi się ten temperament. To pnącze, które nie zamierza ograniczać się do skromnego wzrostu – dorasta nawet do 2,5 m! Jego oskrzydlone łodygi prowadzą po cichu swój własny taniec, a liście złożone z dwóch szerokoeliptycznych listków pokryte są delikatnymi włoskami. Kwiaty groszku pachnącego pachną tak intensywnie, że mogłyby wziąć udział w konkursie na najlepszy zapach lata – osadzają się po kilka w luźnych gronach na długich, sztywnych szypułach. Groszek pachnący kwitnie od czerwca do sierpnia, a owocem jest strąk, który z pewnością będzie miał wiele do opowiedzenia podczas rodzinnych obiadów. Co ważne, groszek pachnący należy do rodziny motylkowatych, co oznacza, że – podobnie jak inne rośliny z tej rodziny – potrafi wiązać azot z powietrza. Taki sprytny chłopak!
Odmiany Groszku Pachnącego – Co Wybrać do Ogrodu?
Odmiany groszku pachnącego różnią się porą kwitnienia, wielkością kwiatostanów i barwą kwiatów, co stawia je w szeregu elitnych kwiatowych towarzyszy. Kwiaty mogą być białe, różowe, czerwone, niebieskie i fioletowe w różnych odcieniach, rzadziej dwubarwne – jak tęcza, która zgubiła się w chmurach. Cenione są odmiany o długich, sztywnych szypułach z 5–7 kwiatami w gronie, takie jak Mammoth, Early Multiflora Gigantea oraz Royal. W polskich uprawach można spotkać odmiany Ania – amarantowo różową i Kasia – bordowo wiśniową. Jeśli szukasz czegoś efektownego na balkon czy taras, warto sięgnąć po odmianę Senator lub Villa Roma White – ta ostatnia zachwyca śnieżnobiałymi, delikatnymi kwiatami i pięknym zapachem. Groszek ozdobny w odmianie groszku szerokolistnego (Lathyrus latifolius) to z kolei wieloletni kuzyn naszego bohatera – mniej pachnący, ale równie efektowny. Jeśli zależy Ci na jak najdłuższym sezonie, wybierz groszek pachnący pnący – jego wiotkie pędy wspinają się bez opamiętania i tworzą prawdziwą kwitnącą ścianę.
Ze względu na swój piękny zapach i kolorystykę groszek pachnący to kwiat cięty, który powinien dostać Oscara w kategorii Najlepszy występ w ogrodzie. Pachnący groszek w wazonie potrafi perfumować cały pokój – wystarczy kilka gałązek. W ogrodach może robić za wspinacza przy płotach i ogrodzeniach, a wysiewany w skrzynkach na tarasach i balkonach tworzy gęste, obficie kwitnące osłony, niczym zielona ścianka podczas letniej imprezy. W szklarniach i tunelach foliowych groszek pachnący przeważnie przyspiesza swoje występy, kwitnąc w maju i czerwcu jak prawdziwy diva.
Wymagania Gleby i Stanowiska – Gdzie Rośnie Groszek Pachnący Najlepiej?
Groszek pachnący ma swoje preferencje i wymaga gleb wapiennych – zasobnych w składniki pokarmowe i dostatecznie wilgotnych. Optymalne pH gleby to okolice 7,0–7,5, czyli lekko zasadowe. Rośnie najlepiej na stanowiskach słonecznych i przewiewnych – odpowiednie stanowisko to naprawdę połowa sukcesu. Na glebach suchych groszek pachnący kwitnie krócej i niezbyt obficie, jak nieprzygotowany uczeń na sprawdzianie. Groszek pachnący wymaga też struktury, na której może się piąć – siatka, drut, drewniana kratownica albo nawet stara pergola w rogu działki sprawdzą się świetnie. Ważne, żeby rośliny mogły piąć się swobodnie od samego początku. Warto pamiętać, że gleba wzbogacona o kompost (czyli taki ogrodowy szwedzki stół pełen odżywek) to najlepszy fundament pod uprawę groszku pachnącego.
Jak i Kiedy Siać Groszek Pachnący? Wysiew Krok po Kroku
Pytanie "kiedy siać groszek pachnący?" zadaje sobie każdy ogrodnik na wiosnę. Odpowiedź jest prostsza, niż myślisz. Nasiona groszku pachnącego można wysiewać już w marcu – bezpośrednio wprost do gruntu, gdy ziemia trochę odeschnie po zimie. Groszek pachnący jest jednoroczny, ale jego nasiona lubią chłód i spokojnie zniosą lekkie przymrozki tuż po wschodach. Wysiew w marcu to optymalny moment – rośliny zdążą się ukorzenić, zanim przyjdą upały, i groszek pachnący pięknie zakwitnie latem.
Jeśli chcesz wysiać groszek pachnący wcześniej, możesz zacząć od rozsady. Siewki przygotowuje się w lutym lub na początku marca w nieogrzewanej szklarni albo na chłodnym parapecie. Sadzonki najlepiej pikować do małych pojemników lub doniczek – każda roślina potrzebuje trochę przestrzeni, żeby rozwinąć korzenie. Rozsada groszku pachnącego jest gotowa do sadzenia w gruncie po 4–6 tygodniach. Możesz też siać nasiona wprost do gruntu w październiku – groszek pachnący poradzi sobie z zimowaniem przed mrozami pod warunkiem, że jesień nie zaskoczy nas ekstremalnym mrozem wcześniej niż zwykle. Taki jesienno-zimowy wysiew groszku to sprytna metoda na bardzo wczesne kwitnienie już w maju kolejnego roku.
Jeśli chcesz przyspieszyć kiełkowanie, możesz namoczyć nasiona przez kilka godzin w letniej wodzie przed wysiewem. Nasiona groszku pachnącego są twarde i ta mała kąpiel naprawdę robi różnicę.
Jak Uprawiać Groszek Pachnący na Balkonie i w Doniczce?
Chcesz uprawiać groszek pachnący, ale nie masz ogrodu? Żaden problem – balkon, taras czy nawet spora donica przy wejściu to wystarczająca przestrzeń. Uprawa groszku pachnącego w doniczce lub skrzynce balkonowej rządzi się kilkoma prostymi zasadami. Po pierwsze: pojemnik musi być wystarczająco głęboki (minimum 30 cm), żeby korzenie miały gdzie iść. Po drugie: groszek pachnący to roślina pnąca, więc nawet na balkonie musi mieć na czym się piąć – wystarczy kilka drążków lub siatka rozciągnięta przy balustradzie. Groszek pachnący pnący błyskawicznie pokryje każdą podporę i stworzy gęsty, pachnący parawan. Balkonowy ogródek z groszkiem pachnącym to jeden z najprostszych sposobów na to, żeby letnie poranki przy kawie były po prostu piękniejsze.
Uprawa groszku pachnącego w doniczce wymaga regularnego podlewania – w doniczkach gleba schnnie szybciej niż w gruncie, a susza groszku zupełnie nie służy. Pamiętaj też, żeby nawadniać rośliny raczej przy korzeniach niż z góry – mokre liście to zaproszenie dla grzybów. Młode rośliny podlewaj ostrożnie, żeby nie podmyć korzeni.
Pielęgnacja Groszku Pachnącego – Podlewanie, Nawożenie i Podpieranie
Pielęgnacja groszku pachnącego to żadna filozofia, ale kilka zasad warto znać. Przede wszystkim: podlewać regularnie, ale z głową. Groszek pachnący lubi wilgoć, ale nie toleruje stojącej wody. Najlepiej podlewać go rano, przy nasadzie roślin. W upalne dni musisz nawadniać go częściej – szczególnie jeśli rośnie w doniczce lub skrzynce na balkonie.
Nawożenie groszku pachnącego to kwestia umiaru. Nawóz bogaty w potas (potas to taki trener formy dla kwiatów) wspiera obfite kwitnienie, natomiast z zawartości azotu lepiej nie przesadzać – zbyt dużo azotu i groszek zacznie produkować głównie liście zamiast kwiatów. Dobrze sprawdzają się nawozy organiczne oraz kompost wmieszany do gleby przed sadzeniem. Nawożenie warto powtarzać co 2–3 tygodnie od momentu, gdy rośliny zaczną kwitnąć.
Każdy pęd groszku pachnącego potrzebuje podpory – roślina sama się chwyta wąsikami, ale warto jej pomagać, podwiązując główne łodygi do siatki czy tyczek. Groszek pachnący pięknie ozdobi każde ogrodzenie, altankę czy pergolę, jeśli tylko dasz mu odpowiednią konstrukcję do wspinaczki. Kwiaty groszku pachnącego należy regularnie zbierać – im częściej, tym więcej roślina produkuje nowych pąków. Gdy groszek zacznie przekwitnąć i zawiązywać strąki, kwitnienie zwalnia. Dlatego nie pozwól, żeby nasiona dojrzewały – obcinaj strąki, a roślina będzie kwitła aż do pierwszych przymrozków.
Choroby i Szkodniki Groszku Pachnącego
Co do zdrowia groszku, tu też nie obywa się bez niespodzianek. Najczęściej występujące choroby to:
- Mączniak prawdziwy – objawy przypominają nieco marchewkową zupę z zeszłorocznej imprezy, bo pojawiają się plamy pokryte mączystą, watowatą, białą grzybnią. Porażone liście marszczą się i zwijają ku dołowi jak niezdecydowani goście na weselu. Najczęściej występuje w wilgotne i ciepłe lata.
- Mączniak rzekomy – objawia się nieregularnymi, czerwonymi lub brązowymi plamami na zewnętrznej stronie liści, a od spodu pojawia się biały, mączasty nalot. Atakuje nie tylko liście w dolnej partii rośliny, ale też wierzchołkową część pędów.
Jeśli chodzi o szkodniki, groszek pachnący najczęściej padają ofiarą ataków mszyc i wciornastków – te pierwsze uwielbiają młode, soczyste pędy, a drugie potrafią dosłownie wysysać rośliny z życia. Siewki i sadzonki są szczególnie narażone wiosną. Przy niewielkim nasileniu wystarczy oprysk wodą z dodatkiem szarego mydła, przy większym – warto sięgnąć po preparaty dostępne w każdym sklepie ogrodniczym. Porażone części roślin należy usunąć, a gdy choroba jest mocno zaawansowana, można rozważyć zastosowanie środków chemicznych – ale nie róbcie z tego tradycyjnej groszkowej zupy!
Groszek Pachnący na Rabatach i w Ogrodzie Przydomowym
Groszek pachnący to roślina, która odnajdzie się praktycznie wszędzie – zarówno w dużym ogrodzie, jak i na małym przydomowym tarasiku. Na rabatach wygląda fenomenalnie w towarzystwie traw ozdobnych czy innych roślin kwitnących w podobnych odcieniach. Jeśli masz altankę, płocie lub stare ogrodzenie do zakrycia – groszek pachnący pnący to najszybszy i najtańszy sposób na stworzenie zielonej, kwitnącej kurtyny. Groszek pachnący kwitnie przez całe lato i aż do jesieni, o ile regularnie usuwasz przekwitnięte kwiaty i pilnujesz nawadniania w upalne dni. Kwitnie groszek pachnący najobficiej właśnie tam, gdzie ma słońce przez większość dnia i dobrą, zasobną glebę pod nogami.
Pamiętaj – niezależnie od tego, czy jesteś doświadczonym ogrodnikiem z wieloletnią praktyką, czy dopiero zaczynasz swoją przygodę z ogrodnictwem, uprawa groszku pachnącego to jeden z najprzyjemniejszych ogrodowych projektów na lato. Rośnie groszek pachnący szybko, pachnie obłędnie i nagradza za każdą chwilę uwagi. Trudno o lepszy zwrot z inwestycji w ogrodowym portfelu!
